SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ
Temat: „Jak zachowuje się kulturalny człowiek”
Cele ogólne:
- Uczeń zna pojęcie „savoir-vivre”;
- Uczeń stosuje poznane zasady „savoir- vivre”;
- Uczeń umie wymienić cechy osoby kulturalnej;
- Uczeń potrafi odróżnić zachowania kulturalne od niekulturalnych;
- Uczeń potrafi pracować w grupie:
Metody:
- Aktywizujące;
- Czynne;
- Słowne;
Forma pracy:
- praca indywidualna;
- praca w grupie;
- pogadanka;
- burza mózgów;
Pomoce dydaktyczne:
- pytania na kartkach, Słownik Języka Polskiego, kartki z siedmioma cechami, wykreślanka, kartki z opisem zachowania, arkusze papieru, pisaki;
Przebieg zajęć:
- Nauczyciel sprawdza obecność. Przygotowanie sali do zajęć. Uczniowie siadają w kręgu.
- „Pytania”
Uczniowie siedzą w kręgu. Każdy po kolei losuje pytanie dotyczące kulturalnego zachowania i próbuje na nie odpowiedzieć. Jeśli uczeń na problem z jakimś pytaniem, reszta klasy może mu pomóc.
Przykładowe pytania:
- O jakich trzech słowach mówimy, że są magiczne?
- Czy siedzenie na lekcji w czapce lub kaszkiecie jest kulturalne?
- Kiedy wysyłamy do kogoś kartki z życzeniami?
- Jakim osobom ustąpiłbyś/abyś miejsca w autobusie?
- W jakich miejscach trzeba wyłączyć/ wyciszyć telefon komórkowy?
- Czy można podczas rozmowy trzymać ręce w kieszeni?
- Czy podczas lekcji można żuć gumę? Itd.
- „Wprowadzenie w tematykę zajęć”
Nauczyciel pyta czy uczniowie domyślili się, jaki będzie temat zajęć. Następnie prosi jednego z uczniów by odnalazł w słowniku definicję hasła „savoir-vivre” i odczytał na głos hasło. Następnie przez chwilę dyskutuje z uczniami, dlaczego tak ważne są dobre maniery i dlaczego warto zachowywać się kulturalnie.
- „Cechy kulturalnego człowieka”
Nauczyciel dzieli uczniów na siedem grup. Każda grupa dostaje jedną cechę osoby kulturalnej: uprzejmość, punktualność, uśmiech, życzliwość, dyskrecja, prawdomówność i uczciwość. Zadaniem grupy jest przygotowanie scenki, która zobrazuje jak ważna jest dana cecha w kontaktach z innymi ludźmi i dlaczego.
- „Wykreślanka”
Nauczyciel rozdaje uczniom wykreślankę z różnymi zachowaniami. Zadaniem uczniów jest wskazanie tych niekulturalnych. Przykładowe zachowania:
– mówienie „dzień dobry” nauczycielom,
– pokazywanie palcem,
– trzymanie rąk/ ręki w kieszeni/ach podczas rozmowy,
– ustąpienie staruszce miejsca w autobusie,
– trzaskanie drzwiami,
– przepuszczanie kobiet przodem,
– bujanie się na krześle,
– dotykanie eksponatów w muzeum mimo zakazu,
– dłubanie w nosie w towarzystwie,
– plucie na podłogę,
– rozrzucanie śmieci,
– gwizdanie na kogoś,
– uśmiechanie się podczas rozmowy, itd.
Po wykonaniu zadania uczniowie odczytują wykreślone zachowania. Wspólnie z nauczycielem udowadniają, dlaczego takie zachowania są niekulturalne.
- „Zmień zachowanie”
W zależności od liczebności klasy uczniowie pracują w samodzielnie w dwójkach lub trójkach. Nauczyciel wręcza im opis niekulturalnej sytuacji. Zadaniem dzieci jest opisanie sytuacji tak, by bohater zachował się kulturalnie.
Przykładowe historie:
- Marcin wbiegł szybko do szkoły, potrącił swoją koleżankę i nie zatrzymał się. Gdy mijał panią woźną nawet nie zwrócił na nią uwagi.
- Podczas rozmowy z nauczycielem Tomek trzymał ręce w kieszeni i niegrzecznie się zwracał do wychowawczyni.
- Dzieci bawiły się w parku. Biegały po zielonych rabatkach, łamały krzewy i rozrzucały papierki po słodyczach.
- Mikołaj chciał pożyczyć od swojego taty komputer. Gdy tata oddał mu swój laptop chłopiec wzruszył ramionami i poszedł do swojego pokoju. Itd.
Po wykonaniu zadanie dzieci dzielą się swoimi propozycjami z resztą grupy. Wszystkie dobre pomysły są nagradzane brawami.
- „Kodeks Kulturalnego Ucznia”
Uczniowie pracują w czterech grupach. Każda grupa ma za zadanie przygotować na kartkach szarego papieru Kodeks Kulturalnego Ucznia. Gotowe prace są omawiane na forum klasy. Można je później przyczepi do klasowej gazetki.
- „Zabawa na koniec”
Uczniowie siedzą w kole. Kolejno kończą zdanie- „Jestem kulturalnym uczniem, bo….”.
- Podsumowanie i zakończenie zajęć.
