Konspekt zajęć w przedszkolu miesiące
Temat: Ile miesięcy ma rok?
Cele:
Dzieci:
rozwijają empatię oraz umiejętność kreatywnego rozwiązywania problemów,
uczestniczą we wspólnych zabawach,
wysłuchują treść baśni, rozumieją ją i potrafią dyskutować na jej temat,
potrafią z treści utworu ocenić zachowania bohaterów, wiedzą który z nich postępuje dobrze, który jest bohaterem negatywnym,
uzasadniają swoje wybory,
rozumieją problem bohaterki, wiedzą jak powinni postępować w podobnych sytuacjach.
Metody:
zabawa ruchowa,
pogadanka,
rozmowa nakierowująca.
Formy pracy:
indywidualna,
zbiorowa.
Przebieg zajęć:
1. Organizacja, czynności wprowadzające do tematu zajęć.
2. Uczniowie wygodnie siadają na dywaniku kręgu. Wysłuchują treść opowiadania, który nauczyciel włącza z płyty CD.
3. Po odsłuchaniu opowiadania, nauczyciel rozmawia z dziećmi o jego treści. Zadaje przykładowe pytania: czy baśń wam się podobała?, dlaczego?; kto występował w baśni? Kogo szczególnie polubiliście w treści opowiadania? Dlaczego? Co możecie powiedzieć o bohaterkach? Jakie one były? Skąd wiadomo, że pasierbica była dobra, a córka zła? Jakie zachowanie na to wskazywało?
4. Nauczycielka pokazuje dzieciom ilustracje z dziewczynkami. Pyta dzieci, która z bohaterek to córka, a która to pasierbica? Po czym to poznały?
5. Kolejne działania inspirowane baśnią. Nauczycielka zadaje kolejne pytania: Dlaczego macocha wysyłała pasierbicę do lasu? Czy zimą w lesie rosną kwiaty i owoce? Czego naprawdę chciała macocha? Dlaczego wysłała także swoją córkę? Jak ubrane były dziewczynki? Dlaczego pasierbica nie zmarzła a córka tak?
Nauczycielka tak kieruje rozmową, aby dzieci wysnuły wnioski – nagroda za dobro, kara za zazdrość i zło.
6. Prowadzący zajęcia włącza relaksacyjną muzykę o tematyce zimowej. Dzieci wczuwają się w rytm i nastrój muzyki: są przestraszone, otulają się szalami, zmęczone, przedzierają się przez zaspy, walczą ze śniegiem, czują zimno. Gdy muzyka cichnie, nauczyciel włącza kolejną muzykę, tym razem wiosenną: dzieci odczuwają radość, siadają w kręgu przy ognisku, tańczą wokoło.
7. Nauczycielka powraca do rozmowy nawiązującej do treści baśni. Zadaje dalsze pytania: dlaczego macocha nie polubiła pasierbicy i tak ją traktowała? Dlaczego nikt nie pomógł dziewczynce? Co mogłaby zrobić córka, żeby być inaczej traktowana? Nauczyciel prowadzi rozmowę tak, aby dzieci wysnuły koleje wnioski; dziewczynka była traktowana w ten sposób, ponieważ nigdy nikomu się na to nie poskarżyła, powinna komuś powiedzieć o zachowaniu macochy; nawiązanie do współczesności – takie sytuacje należy zgłaszać znajomej, nauczycielce lub policjantowi.
8. Na zakończenie zajęć wspólnie wszyscy śpiewają piosenki i klaszczą w rytm.
9. Podziękowanie za wspólną zabawę.
Załącznik 1.
Treść baśni:
”O dwunastu miesiącach” Janina Porazińska
Była w chacie gospodyni. Miała córkę i miała pasierbicę. Pasierbica była dobra, a córka była dokucznica. Pasierbica zawsze miała główkę gładko przyczesaną, liczko umyte, sukieneczkę, choć wyblakłą, ale czystą. Córka zawsze była roztargniona, często nie umyta, a jak jej się spódniczka ubłociła, to w takiej zaszarganej wciąż chodziła. Ludzie na pasierbicę mówili: ładniuśka, na córkę mowili: brzydulicha. Więc macocha pasierbicy strasznie nie lubiła.
Woła kiedyś macocha pasierbicę i mówi:
– Idź mi zaraz w las i nazbieraj fiołków. Jak ich nie nazbierasz, to się tu nie pokazuj.
Ha, cóż było robić. Przywdziała dziewczyna chuścinę, na bose nogi wzieła chodaki i poszła w las. Najciężej było iść otwartym polem, bo wiatr tu chulał, szarpał i w oczy śniegiem ciskał – ale w lesie już było zaciszniej.
Idzie i idzie dziewczyna lasem, a wcale nie rozumie, gdzie tu można fiołki znaleźć.
– Pewnie zginę albo z mrozu, albo z głodu, albo od wilków. A może i znajdę dobrych ludzi?
Dobry kawał już lasem uszła, aż widzi: ogień się pali, a dokoła ognia dwunastu chłopów siędzi. A gdy podeszła bliżej, zapytali ją:
– Który też z nas najbardziej ci się podoba?
A sierotka śmiało:
– Wszyscyście piękni, boście wszyscy potrzebni.
Spojrzeli bracia po sobie, spodobała im się taka grzeczna mowa. Pytają:
– Po coś tu przyszła dziewczynko?
– Macocha kazała mi fiołków nazbierać, ale gdzie ich zimą szukać?
– Ej , nie trapże się, może i znajdziesz.
Usiadł Kwiecień na miejscu Grudnia. Zaraz śnieg zaczą topnieć, aż się porobiły rościeki, ale te od razu w grunt wsiąkły. Co blizsze jarzębiny, brzozy i leszczyny pokryły się listkami, zazieleniły się jagodowe, borówkowe krzaczki, a i ptaszęta po wiosennemu zaczęły spiewać.
– Idźże, sieroto, za tę pierwsza sosną fiołków poszukaj. Idzie dziewczyna, patrzy… a tam aż modro od kwiecia!. Przypadła na kolana rwie, rwie… pół koszyka narwała. Przykryła je mchem, żeby nie zmarzły. I wróciła do ogniska Kwietniowi podziękować.
– Idźże w spokoju do domu. A jak będziesz znów w potrzebie, przybiegnij tu do nas.
Biegnie sierotka do domu, a nadziwić się nie może i temu, że się tak w oka mgnieniu wiosna zrobiła i fiołki wyrosły i temu, że wcale teraz zimna nie czuje. Wiatr tak samo dmie, śnieg tak samo nad ziemią chula, a do niej to jakoś nie dochodzi, właśnie, jakby jeno za szybką na świat zimowy patrzyła. A i droga zrobiła się nie długa. Już i chata, z której rano wyszła. Usłyszała macocha, że dziewczyna wchodzi do sieni, wyszła z izby i woła:
– Jeśli nie masz fiołków to się wynoś!
– Mam, mam, popatrzcie jeno – woła dziewczynka z radością i stawia koszyk na stole. Przyskoczyły do koszyka matka i córka. Odgarniają mech – a tu w izbie zapachniało jak w ogrodzie wiosną wytrząsnęły koszyk – a tu na stole cały kopczyk świeżutkich kwiatów!
– Sprawiedliwie… fiołki prawdziwe – mamrocze macocha.
I pojąć nie może, gdzie je pasierbica znalazła.
– W lesie były?
– W lesie.
Minęły trzy dni, mróz jeszcze bardziej się nasilił, wichry się jeszcze bardziej rozsrożyły, a macocha myśli: „Za pierwszym razem nie udało się, może za drugim
się uda”. I woła do sieroty:
– Biegnij mi zaraz w las i nazbieraj tam poziomek.
Znów się dziewczyna okręciła swą podartą chuściną, wzięła na bose nogi chodaki i poszła. Myśli sobie: „Pójdę do Miesiączków, może mnie i teraz poratują”. Idzie, idzie… Wichry ją szarpią, mróz na wylot ją przejmuje. Każda kosteczka w niej z zimna się trzęsie. Ale jakoś do lasu doszła, do dwunastu braci dobrnęła. Powitała ich, odpowiedzieli. I Grudzień mówi:
– To ty, dziewczynko ? Cóż teraz chciała byś mieć?
Wstydzi się sierotka swej zuchwałości, ale cóż ma począć. Więc nieśmiało szepce:
– Poziomek bym chciała… pięknych, dojrzałych…
– To się zrobi… to się zrobi… – mówi Grudzień.
Dźwignął się ze swego siedziska, a na jego miejsce przyszedł młody Czerwiec. I raz – dwa – trzy… dookoła śnieg stajał, drzewa zazieleniły się, głogowe krzaki stanęły w różowym kwieciu, a ptaszki – świergolaszki napełniły las taką muzyką, że od ich nutek aż liście drżały, aż chwiały się gałązki.
– Idźże, sieroto, za tę sosnę, poszukaj.
Idzie dziewczyna, a na polanie za sosną aż czerwono od poziomek. Dopiero zaczęła zbierać, a do dzbanka sypać. A tak jej ta robota szybko szła, że aż dziw! Już połowa dzbanka, już po szyję, już pełniutki z czubem! Zerwała liść paproci, dzbanek nakryła, wilczym łykiem okręciła i z wielką radością poszła Czerwcowi podziękować.
– Idźże, sierotko, spokojnie do domu. A jak będziesz czego potrzebowała – to przyjdź tu do nas.
Idzie dziewczyna do domu i tak, jak za pierwszym razem wcale jej nie zimno i dzbanek nie ciąży, i droga niedaleka. Usłyszała macocha, że dziewczyna wchodzi do sieni, wyszła z izby i woła:
– Jeśli nie masz poziomek…
Nie dokończyła, bo w sieni pachnie, jak na polanie leśnej, gdy ją czerwcowe słońce dogrzeje. Wnet też i cała izba poziomkową wonią się napełniła. Idą ludzie drogą, zatrzymują się i wołają:
– Darosławo, a co też to w waszej zagrodzie tak pachnie?
Nie chce gospodyni, aby ludzie poziomki zobaczyli, więc je co prędzej do komory wnosi, a ludziom mówi:
– Miałam nieco suchych poziomkowych liści. Spaliłam je, to z tego i zapach z dymem się rozszedł.
Na wieczerzę matka z córką poziomki zjadły, sierocie nic nie dały.
Znów minęło kilka dni. Gospodyni myśli: ”Głupia byłam, że chciałam fiołków, że chciałam poziomek. Kwiatki zwiędły i nie ma nic, poziomki się zjadło i nie ma nic. Teraz każę sierocie przynieść z lasu talarów.”
Więc mówi do sieroty:
– Leć do lasu i przynieś talarów. Jak ich nie znajdziesz to się nie pokazuj!
Zabrała się sierota i znów idzie, i znów przed braćmi Miesiączkami staje.
– Talarów kazała macocha przynieść.
Podumał, podumał Grudzień, aż mówi:
– Przychyl się i weź sobie węgielków z ogniska.
Widzi Grudzień, że się dziewczynka boi, więc powiada:
– Nie bój się, nabierz węgielków. A jak jeszcze macocha cię wyśle, to już do niej nie wracaj, u nas zostań. W naszej zagrodzie, będziesz mieszkała, gospodarkę nam będziesz prowadziła.
Dziewczyna kupkę węgielków czerwonych, żarzących nabrała, podziękowała i wraca. A wciąż się strasznie boi, że jej się dziura w zapasie wypali.
Weszłą do sieni, a macocha woła:
– Masz talary?
Nie śmie sierota o tych węgielkach powiedzieć, boi się. Milczkiem do nalepy podchodzi, a serce w niej mdleje ze strachu. Wytrząsa z zapaski. A tu brzęk, brzęk, brzęk… złote talary na nalepę lecą i dźwięczą i błyszczą, aż w całej izbie pojaśniało.
Rzuciła się macocha z córką! Talary zgarniają, oglądają, liczą…
– Tyleś jeno przyniosła! A gdzie masz więcej? Leć zaraz i wszystkie przynieś!
Poszła sierota w las i więcej nie wróciła. Do dwunastu Miesiączków na służbę przystała. Czeka macocha do późnej nocy. Czeka cały ranek, cały dzień i znów cały wieczór. Pasierbicy nie widać. Powiada do swej córki:
– Nie wiadomo, co się stało z pasierbicą, może w polu
zmarzła na śmierć. To teraz ty pójdziesz.
Matka córkę cieplutko ubrała i jeszcze ją otuliła ogromną wełnianą chustą.
– Weźże na talary w jedną rękę torbę, w drugą garnek, a na
plecy jeszcze woreczek.
Poszła córka. Przeszła pole, weszła w las. Ciepło jej, wesoło. Idzie, a
rozgląda się dookoła, gdzie te talary leżą. O! Coś się tam w lesie jarzy, migoce!… Pewnie to te bogactwa tak jaśnieją! Biegnie dziewczyna, aż się o małe świerczki śniegiem przysypane potyka i przewraca! Przybiega. Patrzy, a to ognisko się żarzy, a dookoła ognia dwunastu braci siedzi.
Poznał, że to bracia Miesiączkowie. Ale wielce była rozgniewana, że się tak tym ogniem oszukała. Myślała, że to talary świecą, a tu… ot co!
Dzień dobry, dziewczynko! A może nam powiesz, kto my
jesteśmy? – zawołał Grudzień.
A córka ze złością:
Ten tu to Marzec – kłapie wargą jak starzec. A ten Maj –
tylko mu kij żebraczy daj. A ten Luty – ma koślawe buty.
Stary Grudzień – największy leń…
I tak długo jeszcze Miesiączkom mówiła przykre słowa, aż się bracia rozgniewali.
Podniósł się Grudzień a na jego miejscu usiadł Luty.
I dopiero teraz zacznie się sroga zima!
Mróz ścisnął nagle taki, że aż drzewa zaczęły hukać.
Podniósł się wicher, pochwycił tumany śniegu i rozhulał się zamiecią.
Myśli córka:
”Trzeba do domu uciekać.”
Ale drogi powrotnej wcale znaleźć nie może. To w tę stronę biegnie, to w tamtą. Ognisko z oczu straciła. A tu bór coraz gęściejszy, a tu mróz okrutniejszy, a tu zaspy coraz większe. Brnie po kolana, siły traci. Zmęczona, ledwie żywa nad ranem do domu powróciła. Nic nie przyniosła.
